27 januari is in Duitsland de dag waarop de slachtoffers van het Nazisme worden herdacht. Voor de herdenking in de Gesamtschule Holsterhausen waren Celine van der Hoek en Stichting Kindermonument Docente Barbara Sendlak-Brandt uitgenodigd.

Gesamtschule Holsterhausen is al een paar maal bij het kindermonument op bezoek geweest. Docente Barbara Sendlak-Brandt vindt het heel belangrijk dat haar leerlingen kennis nemen van de verschrikkingen in de Tweede Wereldoorlog.

Haar leerlingen hebben een documentaire gemaakt van tijdgetuige Celine van der Hoek. Deze is ook op ‘de AT5 van Essen’ uitgezonden.

27 januari is in Duitsland de dag waarop de slachtoffers van het Nazisme worden herdacht. Voor de herdenking in de Gesamtschule Holsterhausen waren Celine van der Hoek en Stichting Kindermonument uitgenodigd.

Een hoogtepunt van dit bezoek was de ontvangst in het stadhuis van Essen door burgemeester Reiniger. Hij overhandigde Celine de zilveren penning van de stad Essen.

---

Essen Rathaus 27-01-04

Celine van der Hoek ontvangt de zilveren penning van de stad Essen

Daarna volgt een ontroerend moment. De burgemeester dankt Celine (als Zeitzeugin) voor haar onvermoeibare inspanningen om jongeren te vertellen over haar levensgeschiedenis in Auschwitz en hen op te roepen zich te blijven verzetten tegen racisme en discriminatie. Als bewijs van waardering reikt hij haar de zilveren penning van de stad Essen uit.

Daarna bedankt Celine op deze officiële plaats de stad Essen, maar vooral ook de docenten en leerlingen van Holsterhausen voor de gastvrije ontvangst en de boeiende dagen.

“Die jungen Leute waren sehr interessiert.”

"De jongeren waren oprecht geïnteresseerd"

Op de homepage van de stad Essen staat een foto van Celine van der Hoek met burgemeester Dr Reiniger. Op de 22e verdieping van het stadhuis kijken zij naar de oude synagoge van Essen.

---

Holocaust-Gedenktag

De stijlvolle, maar ook persoonlijke en informele bijeenkomst in het stadhuis was het eind van het bezoek van Kindermonument aan Essen. Zeker ook informeel en persoonlijk door de aanwezigheid van raadsleden, ambtenaren en pers die zich goed voorbereid hadden. Ze wilden door gesprekken met ons, de docenten en leerlingen graag meer weten over Celine, de activiteiten van Kindermonument en de projecten van de Gesamtschule.

In 1996 heeft president Herzog bepaald om op 27 januari – de dag waarop in 1945 Auschwitz door het Rode leger werd bevrijd – de miljoenen mensen te herdenken die door het Nazi-regime zijn vervolgd, gemarteld en vermoord. Hij deed met name een beroep op scholen aan deze herdenking deel te nemen.

“Die Erinnerung darf nicht enden; sie muss auch künftige Generationen zur Wachsamkeit mahnen. Es ist deshalb wichtig, einen Form des Erinnerns zu finden, die in die Zukunft wirkt. Sie soll Trauer über Leid und Verlust ausdrücken, dem Gedanken an die Opfer gewidmet sein und jeder Gefahr der Wiederholung entgegenwirken”

"De herinnering mag niet vervagen; die moet ook de toekomstige generaties tot waakzaamheid aansporen. Het is daarom belangrijk om een vorm van herdenken te vinden die ook in de toekomst beklijft. Geef verdriet over leed en verlies een vorm, gedenk de offers en werk elk gevaar voor herhaling tegen. "

---

Agendaschule

Gesamtschule Holsterhausen, een school waar leerlingen van hun 12e tot hun 18e onderwijs kunnen volgen, noemt zich een Agendaschule. Een begrip dat terug gaat naar de UN-Conferentie van 1992 in Rio de Janeiro over milieuvraagstukken en ontwikkeling.

In het leerplan staat een aantal begrippen centraal zoals duurzaamheid (Nachhaltigkeit), verantwoordelijkheid (ook voor elkaar), Zivil-Courage (durf elkaar aan te spreken) en Wir schaffen das (we doen er ook echt wat aan).

De school kent een indrukwekkende lijst projecten, veelal met een internationaal karakter. Onderwerpen van die projecten worden meestal ontleend aan de rechten van het kind. Gastsprekers worden uitgenodigd met als centraal thema: 'Menschen mit Botschaften'.

---

Auschwitz Gedenkbuch

Barbara Sendlak-Brandt – docente – voelt zich sterk aangesproken door de oproep van Herzog in scholen aandacht te besteden aan de Holocaust. Elk jaar weer voert zij met haar leerlingen projecten uit. Zij stelt het programma samen voor de herdenking op 9 november (Kristallnacht) en voor 27 januari.

Leerlingen hebben een aantal maal een bezoek gebracht aan Amsterdam en daar een filmportret van Celine van der Hoek gemaakt. Een documentaire die ook op het open net (de AT5 van Essen) werd uitgezonden.

In 2003 bracht zij met leerlingen een bezoek aan Auschwitz en zij stelden over dit bezoek een Auschwitz Gedenkbuch samen.

Op 26 en 27 en januari 2004 kwamen telkens 250 leerlingen in de aula van de school samen om te luisteren naar Celine van der Hoek en haar vragen te stellen. Voor een kleinere groep geïnteresseerde ouders en collega’s werd dit programma op maandagavond 26 januari herhaald. Op 27 januari werd ook aandacht besteed aan de vervolging van de Roma en Sinti in de Tweede Wereldoorlog en de benarde situatie van asielzoekers nu.

---

Ernst aber nicht ohne Spass

Pim Heijting (Kindermonument) riep leerlingen op in een poppenkast (idee ontleend aan 'Achterwerk in de Kast' van de VPRO) een boodschap in te spreken. We gaven een paar voorbeelden:

• Nelson Mandela: the long way to freedom.
• Dirk Neijssel (februaristaker en jarenlang de motor van Kindermonument) zei vaak tegen groepen als hij het over zaken als racisme en discriminatie had dat pikken we toch niet: afgesproken, dan zijn jullie ook februaristakers.
• Truus Menger (verzetstrijdster en beeldhouwster van het Kindermonument) als we haar vroegen waarom zij haar verzetwerk deed: waarom – daarom
• Celine van der Hoek: Anti-Duits ben ik al lang niet meer, maar antifascistisch voor altijd.
• War Child nederland (de stichting waarmee wij veel projecten uitvoeren): haal kinderen uit de oorlog maar haal ook de oorlog uit de kinderen
• Kindermonument: samen spelen samen leven

Veel leerlingen gingen naar het 'Kasperletheater' om ook een boodschap op video vast te laten leggen. Vaak gingen die over de rechten van het Kind.

---

Celine

"Ze doen er in Duitsland toch heel veel aan. "